سرویس آسانسور؛ زمان بندی، قرارداد نگهداری و نکات ایمنی

سرویس آسانسور فقط یک هزینه ی ماهانه نیست؛ مسئله ی ایمنی ساکنان است. آسانسور هر روز ده ها بار استفاده می شود و خرابی آن می تواند به گیرکردن افراد، آسیب جسمی و دردسر حقوقی برای مدیر ساختمان منجر شود. در این راهنما می خوانید سرویس دوره ای آسانسور شامل چه کارهایی است، هر چند وقت یک بار باید انجام شود، قرارداد نگهداری را چگونه ببندید و در هنگام گیرکردن چه باید کرد.

سرویس آسانسور شامل چه کارهایی است؟

سرویس دوره ای یعنی بازدید و تنظیم منظم اجزای آسانسور قبل از آنکه خراب شوند. تکنیسین در هر نوبت معمولا موارد زیر را بررسی می کند:

• روغن کاری ریل ها، یاطاقان ها و قطعات متحرک
• بازرسی سیم بکسل ها (کابل های فولادی) از نظر سایش و کشیدگی
• تنظیم ترمز و مکانیزم توقف در طبقات
• بررسی درهای کابین و طبقات و قفل های ایمنی آن ها
• آزمایش کلیدهای حد، سنسورها و دکمه های احضار
• بررسی تابلو فرمان، کنتاکتورها و سیستم برق اضطراری
• تست تلفن یا زنگ اعلام خطر داخل کابین و چراغ روشنایی
• پاکسازی چاهک آسانسور و موتورخانه

گزارش هر سرویس باید به صورت مکتوب یا دیجیتال به مدیر ساختمان داده شود تا سابقه ی نگهداری ثبت بماند.

هر چند وقت یک بار آسانسور باید سرویس شود؟

بسیاری از شرکت ها سرویس ماهانه را توصیه می کنند و برای آسانسورهای پرتردد، مثلا در ساختمان های بزرگ یا تجاری، سرویس دو بار در ماه هم منطقی است. فاصله ی طولانی تر معمولا خرابی های کوچک را به خرابی بزرگ تبدیل می کند. علاوه بر سرویس ماهانه، بازرسی ایمنی سالانه یا طبق ضوابط استاندارد کشور توسط مراجع یا شرکت های دارای صلاحیت لازم است. دقیق ترین الزامات را از سازمان استاندارد و مقررات روز جویا شوید، چون ممکن است به روز شده باشند.

نشانه های هشداردهنده خرابی آسانسور

ساکنان اغلب پیش از خرابی اصلی علائمی می بینند که اگر گزارش شود، هزینه ی تعمیر را کم می کند:

1. توقف ناهموار: آسانسور چند سانتی متر بالاتر یا پایین تر از کف طبقه می ایستد.
2. صدای غیرعادی: سایش، قرچ قرچ یا ضربه هنگام حرکت.
3. لرزش و تکان: به خصوص در شروع حرکت یا هنگام ترمز.
4. دیر باز یا بسته شدن در: یا نیمه باز ماندن در طبقات.
5. کندی ناگهانی: کاهش سرعت بدون دلیل مشخص.
6. خاموشی و روشنی مکرر چراغ کابین: نشانه ی مشکل برقی.

در صورت مشاهده ی هر کدام، موضوع را فورا به شرکت سرویس اطلاع دهید و تا بررسی، استفاده از آسانسور را در صورت جدی بودن علائم متوقف کنید.

قرارداد سرویس و نگهداری آسانسور را چگونه ببندیم؟

یک قرارداد خوب جلوی بسیاری از اختلافات را می گیرد. نکاتی که باید در قرارداد روشن باشد:

• تعداد و زمان سرویس ها: ماهانه، دو بار در ماه یا طبق نیاز.
• شمول قطعات: کدام قطعات مصرفی (روغن، فیوز، لامپ) داخل قرارداد است و کدام قطعات گران تر جداست.
• خدمات اضطراری: امکان اعزام تکنیسین در ساعات شب و تعطیلات و زمان پاسخ گویی.
• مسئولیت و بیمه: آیا شرکت بیمه ی مسئولیت دارد؟ حادثه به عهده ی کیست؟
• صلاحیت شرکت: داشتن مجوز و تکنیسین دارای گواهی صلاحیت.
• مدت و شرایط فسخ: مدت قرارداد، تمدید و شرایط خروج.

پیش از امضا، قرارداد را در جلسه ی مجمع یا هیئت مدیره ی ساختمان مطرح کنید و در صورت امکان برای مفاد حقوقی از مشاور حقوقی نظر بگیرید.

هزینه ی سرویس آسانسور از کجا پرداخت می شود؟

آسانسور جزو تاسیسات مشترک است، پس هزینه ی سرویس و نگهداری آن معمولا از محل شارژ ماهانه ی ساختمان تامین می شود. نحوه ی تقسیم هزینه، مثلا بر اساس طبقه یا مساوی، در مجمع عمومی تعیین می شود و رایج است ساکنان طبقه ی همکف سهم کمتری بپردازند. تعمیرات اساسی مثل تعویض موتور یا تابلو فرمان، که هزینه ی بالایی دارد، بهتر است از صندوق ذخیره پوشش داده شود و برای آن از قبل پس انداز شود. جزئیات حقوقی تقسیم هزینه ها را از مقررات مربوط به مشاعات و صورتجلسه های ساختمان خود دنبال کنید.

اگر در آسانسور گیر کردید چه کنید؟

1. آرامش خود را حفظ کنید. کابین آسانسور هواکش و تهویه دارد و اکسیژن آن تمام نمی شود.
2. دکمه ی اعلام خطر را بزنید یا با تلفن داخل کابین تماس بگیرید. شماره ی شرکت سرویس را روی کابین بنویسید.
3. در را به زور باز نکنید و از درهای طبقه بالا نروید؛ بیشترین حوادث جدی هنگام تلاش برای خروج رخ می دهد.
4. با ساکنان یا مدیر تماس بگیرید و منتظر تکنیسین یا آتش نشانی بمانید.
5. پس از خروج، رخداد را به شرکت سرویس گزارش دهید تا علت بررسی شود.

نکاتی برای استفاده ایمن از آسانسور

• از ظرفیت مجاز کابین (تعداد نفرات و وزن) تجاوز نکنید.
• کودکان کم سن را بدون همراه سوار نکنید.
• هنگام آتش سوزی از آسانسور استفاده نکنید.
• مانع بسته شدن در نشوید و به در تکیه ندهید.
• برای حمل اثاث، از کابین با حفاظ یا پوشش مناسب استفاده کنید تا آسیب نبیند.

ثبت سابقه و مدیریت سرویس ها با نرم افزار

فراموش شدن موعد سرویس و پراکنده بودن گزارش ها از مشکلات رایج مدیران ساختمان است. در نرم افزار چارک می توانید قراردادهای سرویس و بیمه ی ساختمان را ثبت کنید، سررسیدها را ببینید و هزینه های آسانسور را در گزارش شارژ شفاف نشان دهید. امکانات بیشتر را در صفحه ی خدمات ببینید.

جمع بندی

سرویس منظم آسانسور هم هزینه ی کلی نگهداری را کم می کند و هم ریسک حوادث را. قرارداد روشن ببندید، سرویس ماهانه را فراموش نکنید، علائم هشدار را جدی بگیرید و برای تعمیرات بزرگ صندوق ذخیره داشته باشید. اطلاعات این مقاله جنبه ی آموزشی دارد و الزامات دقیق قانونی را باید از مراجع رسمی استعلام کنید.

پرسش های متداول

سرویس آسانسور هر چند وقت یک بار لازم است؟

معمولا ماهانه؛ برای آسانسورهای پرتردد ممکن است دو بار در ماه توصیه شود.

هزینه ی سرویس آسانسور را چه کسی می پردازد؟

از محل شارژ ساختمان تامین می شود و روش تقسیم آن را مجمع عمومی تعیین می کند.

اگر آسانسور میان طبقات گیر کند، خطرناک است؟

کابین تهویه دارد و معمولا خطر خفگی نیست؛ مهم این است که در را باز نکنید و با شرکت سرویس یا آتش نشانی تماس بگیرید.

آیا بیمه ی آسانسور لازم است؟

بیمه ی مسئولیت می تواند خسارت حوادث به افراد را پوشش دهد. شرایط آن را از شرکت بیمه بپرسید.